Sayı: 2026 / 29 · Tarih: 22/05/2026-108
|
Alan |
Açıklama |
|
Konu |
Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (Vergi Düzenlemeleri) |
|
Kanun No. / Kabul Tarihi |
7582 / 21/5/2026 |
|
Yayım |
TBMM Genel Kurulunca 21/5/2026 tarihinde kabul edilmiş olup Cumhurbaşkanı onayını ve Resmî Gazete’de yayımlanmayı beklemektedir. Yayım sonrası nihai sirküler güncellemesi yapılması değerlendirilecektir. |
|
Kurum |
Türkiye Büyük Millet Meclisi |
|
Değişen Mevzuat |
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun; 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu; 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu; 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu; 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu; 5746 sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun; 7412 sayılı İstanbul Finans Merkezi Kanunu |
|
Yürürlük |
Genel olarak yayım tarihinde; ancak GVK Mükerrer 20/D maddesi 1/1/2026’dan itibaren Türkiye’ye yerleşmiş sayılanlara, KVK 32(8) imalatçı oranı 2027 ve izleyen vergilendirme dönemlerine, KVK 10/(i) ve 32/C değişiklikleri 1/7/2026’dan itibaren verilmesi gereken beyannamelerden başlamak üzere 1/1/2026 vergilendirme dönemine uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer. |
|
Kapsam |
Yurt içinde ve yurt dışında kayıt dışı varlığı bulunan gerçek/tüzel kişiler; sanayi sicil belgesine sahip imalatçı kurumlar ile zirai üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumlar; nitelikli hizmet merkezi kurmayı planlayan sermaye şirketleri ve bu merkezlerde istihdam edilecek nitelikli personel; transit ticaret faaliyetinde bulunan kurumlar; İstanbul Finans Merkezi (İFM) katılımcıları; Türkiye’ye yerleşmiş sayılan ve son üç yılda Türkiye’de mukim olmayan gerçek kişiler; teknogirişim şirketleri ve çalışanları; tecil-taksitlendirme talebi olan amme borçluları; teknogirişim rozetine sahip ve kuluçka girişimcisi statüsündeki şirketler. |
7582 sayılı Kanun’la Türk vergi sisteminde geniş kapsamlı düzenlemeler yapılmıştır. Düzenleme; yeni bir varlık barışı, imalatçı kurumlar için kurumlar vergisinde sabit %12,5 oran, “nitelikli hizmet merkezi” adıyla yeni bir kurumsal yapı ile bu yapıya tanınan ücret/kurumlar vergisi teşvikleri, transit ticaret indiriminin %50’den %95-%100’e çıkarılması, yurt dışından elde edilen kazançlar için 20 yıllık gelir vergisi istisnası, teknogirişim şirketi pay senedi istisnasının iki katına çıkarılması ve sürelerin kısaltılması ile 6183 sayılı Kanun’da tecil sürelerinin ve teminatsız tecil tutarının önemli ölçüde artırılması gibi unsurları kapsamaktadır.
Düzenlemelerin tamamı, gerek yatırım ve yerleşim teşviki, gerekse uluslararası rekabet kapasitesinin artırılması odaklı bir vergi mimarisi inşa etmeye yöneliktir. Kanun, esas itibarıyla 2026 ve sonraki vergilendirme dönemlerine etki edecek olup, bazı maddeleri 2027 başından itibaren uygulanacaktır.
|
# |
Düzenleme |
|
1 |
Yeni Varlık Barışı: Yurt dışında veya yurt içinde olup kayıtlarda yer almayan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının 31/7/2027 tarihine kadar bildirilmesi halinde, varlığın vadeli hesap/DİBS/kira sertifikası/girişim sermayesi fonunda tutulma süresine bağlı olarak %0-%5 arası oranlarla vergilendirilerek kayda alınması olanağı getirilmiştir. |
|
2 |
İmalatçılarda Kurumlar Vergisi %12,5: Sanayi sicil belgesine sahip ve fiilen üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran üretim kazançları ile zirai üretimden elde edilen kazançlarına kurumlar vergisi oranı %12,5 olarak uygulanacaktır. Önceki “1 puan indirim” mekanizması yerini sabit orana bırakmıştır. |
|
3 |
Nitelikli Hizmet Merkezi (NHM): En az üç farklı ülkede aktif olarak faaliyet gösteren şirketler topluluğuna hizmet sunmak üzere kurulan ve yıllık hasılatının en az %80’ini yurt dışı ilişkili şirketlerden elde eden sermaye şirketleri için kurumsal vergi indirimi (yurt dışı kazancın %95’i / İFM ve uygun endüstri bölgelerinde %100’ü) ve nitelikli hizmet personeli ücretinde brüt asgari ücretin 3 (İFM/uygun endüstri bölgelerinde 5) katına kadar gelir vergisi istisnası getirilmiştir. |
|
4 |
Transit Ticaret İndiriminde Artış: Yurt dışından satın alınan malların Türkiye’ye getirilmeksizin yurt dışında satılmasından sağlanan kazançlara uygulanan %50 indirim oranı; genel kurumlar için %95’e, İFM katılımcıları ve uygun endüstri bölgelerindeki kurumlar için %100’e yükseltilmiştir. |
|
5 |
GVK Mükerrer 20/D — Türkiye’ye Yerleşenler İçin 20 Yıllık İstisna: Türkiye’ye yerleşmiş sayılan ve önceki son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgâhı ve vergi mükellefiyeti bulunmayan gerçek kişilerin Türkiye dışında elde ettiği kazanç ve iratları yirmi yıl boyunca gelir vergisinden müstesna tutulmuştur. Bu kişilerden veraset yoluyla intikalde vergi oranı %1’e indirilmiştir. |
|
6 |
Teknogirişim Şirketi Pay Senedi Ücret İstisnasında Genişleme: İstisna sınırı brüt yıllık ücretin bir katından iki katına çıkarılmış; payların tam istisna kapsamında elden çıkarılması için gereken süre 12 yıldan 6 yıla indirilmiştir. |
|
7 |
6183 sayılı Kanun — Tecil ve Taksitlendirme: Amme alacağı için azami tecil süresi 36 aydan 72 aya, teminatsız tecil edilebilecek borç tutarı 50.000 TL’den (CB Kararı ile uygulanan 250.000 TL) 1.000.000 TL’ye çıkarılmıştır. |
|
8 |
İFM Süresi 2047’ye, Finansal Faaliyet Harcı Muafiyeti 20 Yıla: İFM’deki finansal hizmet ihracatı kazançlarına uygulanan %100 indirim oranının süresi 2047 yılı sonuna kadar; katılımcı finansal kuruluşların finansal faaliyet harçlarından muafiyet süresi 20 yıla uzatılmıştır. |
|
9 |
Asgari Kurumlar Vergisinde Matrahtan İndirim: Transit ticaret indirimi, nitelikli hizmet merkezi indirimi ile İFM’deki finansal hizmet ihracatı kazanç indiriminin, yurt içi asgari kurumlar vergisi hesaplamasında matrahtan indirilmesine olanak sağlanmıştır. |
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’na eklenen Geçici Madde 19 ile yeni bir varlık barışı düzenlemesi getirilmektedir. Düzenleme, daha önce uygulanan 5811, 6486, 6736, 7143, 7186, 7256 ve 7417 sayılı Kanunlarla yapılan uygulamalarla benzerlik taşımakta olup, gerçek ve tüzel kişilere yurt dışında ve yurt içinde bulunan varlıklarını kayda alma ve bazı avantajlardan yararlanma olanağı sağlamaktadır.
|
Konu |
Düzenleme |
|
Kapsama Giren Varlıklar |
Yurt dışında bulunan veya Türkiye’de bulunan ancak kanuni defter kayıtlarında yer almayan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları |
|
Bildirim Tarihi |
31/7/2027 tarihine kadar Türkiye’deki banka veya aracı kurumlara bildirim |
|
Yurt Dışı Varlıkları Türkiye’ye Getirme Süresi |
Bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde Türkiye’deki banka veya aracı kurumlarda açılan hesaplara transfer / fiziki getirilenlerin yatırılması |
|
Yurt İçi Varlıkları Bankaya Yatırma |
Bildirim tarihi itibarıyla banka veya aracı kurumlara yatırmak suretiyle tevsik zorunluluğu |
|
Geliştirme Yetkisi |
Cumhurbaşkanı 31/7/2027 tarihini, bitim tarihinden itibaren her defasında 6 ayı geçmeyen süreler halinde 1 yıla kadar uzatmaya yetkilidir. |
Banka ve aracı kurumlar, bildirilen varlığın değeri üzerinden %5 oranında peşin vergi tahsil edip beyan ederler. Ancak, bildirilen varlığın belirli süreyle vadeli hesap, devlet iç borçlanma senedi, kira sertifikası veya girişim sermayesi yatırım fonunda tutulmasının taahhüt edilmesi halinde, kademeli olarak düşen vergi oranları uygulanır.
|
Taahhüt Edilen Süre |
Vergi Oranı (Bildirim Tarihi 31/12/2026’ya Kadar) |
Vergi Oranı (1/1/2027 — 31/7/2027 Arası) |
Vergi Oranı (Yetki ile Uzatma Sonrası) |
|
Taahhüt yok / Peşin |
%5 |
%5,5 |
%6 |
|
En az 1 yıl |
%4 |
%4,5 |
%5 |
|
En az 2 yıl |
%3 |
%3,5 |
%4 |
|
En az 3 yıl |
%2 |
%2,5 |
%3 |
|
En az 4 yıl |
%1 |
%1,5 |
%2 |
|
En az 5 yıl |
%0 |
%0,5 |
%1 |
Bilanço esasına göre defter tutan mükellefler, kanuni defterlerine kaydettikleri kıymetler için pasifte özel fon hesabı açarlar. Bu fon hesabı:
Serbest meslek kazanç defteri ile işletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler söz konusu kıymetleri defterlerinde ayrıca gösterirler.
|
Pratik Etki ve Kritik Yorum |
|
Bildirilen varlıklara isabet eden tutarlara ilişkin hiçbir suretle vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılamaz. Diğer nedenlerle başlayan vergi incelemeleri ile takdir komisyonu kararları sonucu bulunan matrah farkının bildirilen varlıklar nedeniyle ortaya çıktığının tespiti ve bildirilen varlık tutarının matrah farkına eşit ya da fazla olması halinde tarhiyat yapılmaz; varlık tutarlarından büyük olması durumunda sadece aradaki fark üzerinden tarhiyat yapılır. Bununla birlikte; Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun, Sermaye Piyasası Kanunu, Gümrük Kanunu ve Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu gibi diğer mevzuat uyarınca alınması gereken tedbirler bu düzenlemeden etkilenmez. Müşterilerimizin bu düzenlemeden yararlanmadan önce, varlıkların kaynağına ilişkin anti-aklama (MASAK), kambiyo ve gümrük mevzuatı yükümlülüklerini ayrıca değerlendirmesi önerilir. |
hallerinde tarhiyat ve inceleme koruması uygulanmayacak; zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergiler vergi ziyaı cezası uygulanmaksızın gecikme faiziyle birlikte tahsil edilecektir. Vergi incelemesine başlanılan veya takdir komisyonuna sevk edilen tarihten sonra yapılan bildirimler korumadan yararlanamayacaktır.
Bildirim süresi sona erdikten sonra bildirimlere ilişkin düzeltme yapılamayacaktır.
|
ESKİ HALİ |
YENİ HALİ |
|
(8) Sanayi sicil belgesini haiz ve fiilen üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran üretim faaliyetinden elde ettikleri kazançlarına kurumlar vergisi oranı 1 puan indirimli uygulanır. Bu kazançların ihracata isabet eden kısmı için yedinci fıkra hükmüne göre indirimden faydalananlara bu fıkra kapsamında ayrıca indirim uygulanmaz. |
(8) Kurumlar vergisi oranı sanayi sicil belgesini haiz ve fiilen üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları ile zirai üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran bu üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlarından %12,5 olarak uygulanır. Bu fıkra kapsamında indirimli orandan faydalanılan kazançlar için yedinci fıkra kapsamında ayrıca indirim uygulanmaz. |
Yürürlük: 2027 yılı ve izleyen vergilendirme dönemlerinde elde edilen kazançlara, özel hesap dönemine tabi olan kurumların ise 2027 takvim yılında başlayan özel hesap dönemi ve izleyen vergilendirme dönemlerinde elde edilen kazançlara uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
|
Kritik Yorum |
|
Düzenleme öncesi sistemde imalatçı kurumlar için indirim, genel kurumlar vergisi oranından (mevcut oran %25 dikkate alındığında %24) 1 puan düşük uygulanıyordu. Yeni sistem sabit %12,5 oran öngörmekte olup; genel kurumlar vergisi oranı ile arasında 12,5 puanlık bir fark oluşturmaktadır. İhracat kazançlarına uygulanan %5’lik ek indirimden yararlananlar için bu fıkra kapsamında ayrıca indirim uygulanmayacağı açıkça düzenlenmiştir; dolayısıyla imalatçı ihracatçılar için iki teşvik mekanizması arasında tercih analizi yapılması gerekecektir. Ayrıca düzenlemenin zirai üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumları da kapsama alması, tarım sektörü açısından önemli bir genişlemedir. |
7582 sayılı Kanun, Türk vergi sistemine “nitelikli hizmet merkezi” adıyla yeni bir kurumsal teşvik yapısı kazandırmıştır. Düzenleme, 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu, Gelir Vergisi Kanunu, Kurumlar Vergisi Kanunu ve İstanbul Finans Merkezi Kanunu’nda birbiriyle bağlantılı değişiklikler yapılarak inşa edilmektedir.
|
Tanım Unsuru |
Açıklama |
|
Hukuki Yapı |
Sermaye şirketi (A.Ş. veya Limited Şirket) |
|
Coğrafi Aktivite Koşulu |
En az üç farklı ülkede aktif olarak faaliyet gösteren ilişkili şirket veya şirketler topluluğuna yönelik hizmet sunmak |
|
Hasılat Koşulu |
Yıllık hasılatlarının en az %80’ini yurt dışındaki ilişkili şirketlerden veya şirketler topluluğundan elde etmek |
|
Sunabileceği Hizmetler |
(a) Bendi (Hizmet Faaliyetleri): Finansal danışmanlık, stratejik yönetim danışmanlığı, risk yönetimi, nakit/likidite yönetimi, fonlama/borçlanma, yatırım ve sermaye yapısı planlaması, bütçeleme, finansal raporlama ve analiz, uluslararası muhasebe ve uyum, denetim, dijital dönüşüm ve teknoloji danışmanlığı, yatırım/veri analizi, hukuk danışmanlığı (yurtiçi/Türk hukuku için sadece Avukatlık Kanunu kapsamında avukat veya avukat ortaklığından), tanıtım, marka yönetimi, insan kaynakları ve eğitim hizmetleri ile bu hizmetlere ilişkin koordinasyon ve yönetim hizmetleri.(b) Bendi (Koordinasyon Faaliyetleri): Satış, satış sonrası destek, teknik destek, araştırma-geliştirme, dış tedarik, yeni geliştirilen ürünlerin test edilmesi, laboratuvar hizmetleri gibi faaliyetlere ilişkin koordinasyon ve yönetim hizmetleri. |
|
Nitelikli Hizmet Personeli |
(a) ve (b) bentlerindeki hizmetleri doğrudan ifa eden ve destek personeli dışında kalan çalışanlar. |
|
İkincil Mevzuat |
Uygulama usul ve esaslarını Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Ticaret Bakanlığının görüşünü alarak belirler. |
|
Konu |
Düzenleme |
|
İndirim Kapsamı |
Nitelikli hizmet merkezi olarak faaliyette bulunan kurumların münhasıran bu faaliyetleri kapsamında yurt dışından elde ettikleri kazançlar |
|
Standart İndirim Oranı |
%95 |
|
Yüksek İndirim Oranı |
%100 (4737 sayılı Endüstri Bölgeleri Kanunu kapsamında kurulan endüstri bölgelerinden, bölgenin yabancı yatırım yoğunluğuna göre Cumhurbaşkanınca uygun bulunanlar ile 7412 sayılı Kanun hükümlerine göre katılımcı belgesi alarak İFM Bölgesinde nitelikli hizmet merkezi olarak faaliyette bulunan kurumlar bakımından) |
|
Şart |
Kazancın elde edildiği hesap dönemine ilişkin yıllık kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmesi |
|
Uygulama Süresi |
Nitelikli hizmet merkezinin faaliyete geçtiği hesap döneminden itibaren yirmi hesap dönemi itibarıyla |
|
Cumhurbaşkanı Yetkisi |
İndirim oranlarını %50’ye kadar indirmeye, %100’e kadar artırmaya |
|
Yer |
İstisna Tutarı |
|
Genel olarak |
Brüt asgari ücretin üç katını aşmayan kısım |
|
İFM Bölgesi + Cumhurbaşkanınca belirlenen endüstri bölgeleri |
Brüt asgari ücretin beş katını aşmayan kısım |
|
Cumhurbaşkanı Yetkisi |
Bu üç ve beş katlarını birlikte veya ayrı ayrı bir kata kadar indirmeye, iki katına kadar artırmaya yetkilidir. |
|
Mevzuat Çapraz Atıfı |
|
|
İFM’de faaliyet gösteren nitelikli hizmet merkezlerinin GVK m.23/(20) istisnasından yararlanan personeline, İstanbul Finans Merkezi Kanunu’nun 6. maddesi kapsamındaki istisna (yurt dışında 5+ yıl tecrübeli kişilerde aylık net ücretin %60’ı, 10+ yıl tecrübeli kişilerde %80’i) uygulanmaz. Diğer bir ifadeyle, İFM’de nitelikli hizmet merkezi statüsünde personel istihdam eden kurumlar için iki rejim arasında tercih analizi yapılması gerekecektir: (i) brüt asgari ücretin beş katına kadar tam istisna veya (ii) İFM 6/2 kapsamında yurt dışı tecrübeye bağlı %60-%80 istisna. Personelin yurt dışı tecrübe profili ve ücret düzeyine göre hangi rejimin daha avantajlı olduğu somut hesaplama ile belirlenmelidir. |
|
İstanbul Finans Merkezi Kanunu’nun 6. maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Katılımcı belgesi almış finansal kuruluşların” ibaresi “Katılımcıların” olarak değiştirilmiştir. Bu değişiklik, İFM 6/2 ücret istisnasını yalnızca finansal kuruluşlardan tüm katılımcılara (nitelikli hizmet merkezleri dahil) genişletmektedir.
|
ESKİ HALİ |
YENİ HALİ |
|
(i) İFM Bölgesinde faaliyette bulunan kurumların, münhasıran bu faaliyet kapsamında yurt dışından satın alınan malları Türkiye’ye getirilmeksizin yurt dışında satmalarından veya yurt dışında gerçekleşen mal alım satımlarına aracılık etmelerinden sağladıkları kazancın %50’si. |
(i) Yurt dışından satın alınan malların Türkiye’ye getirilmeksizin yurt dışında satılmasından veya yurt dışında gerçekleşen mal alım satımlarına aracılık edilmesinden sağlanan kazançların %95’i (Endüstri Bölgeleri Kanunu kapsamında kurulan ve Cumhurbaşkanınca uygun bulunan endüstri bölgeleri ile İFM Bölgesinde faaliyette bulunan kurumlar bakımından bu oran %100 olarak uygulanır.). |
Yararlanma şartları: Kazancın elde edildiği hesap dönemine ilişkin yıllık kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmiş olması; aracılık faaliyetine ilişkin malların satıcısı ve alıcısının Türkiye’de olmaması.
|
Pratik Etki |
|
Üç önemli değişiklik söz konusudur: (i) İFM’de faaliyet gösteren kurumlara sağlanan mevcut %50 indirim oranı %100’e çıkarılmıştır; (ii) Cumhurbaşkanınca uygun bulunan endüstri bölgelerinde faaliyette bulunan kurumların transit ticaret kazançları için %100 indirim olanağı getirilmiştir; (iii) Daha önce yalnızca İFM Bölgesinde faaliyet gösteren kurumlara tanınan bu kazanç indiriminin kapsamı genişletilerek, İFM ve endüstri bölgeleri dışındaki kurumlara da %95 oranında indirim olanağı sağlanmıştır. Bu son husus, transit ticaret faaliyetinde bulunan ve İFM/endüstri bölgesi dışında konumlanan müşterilerimiz için önemli bir vergi planlama fırsatı yaratmaktadır. |
Yürürlük: 1/7/2026 tarihinden itibaren verilmesi gereken beyannamelerden başlamak ve 1/1/2026 tarihinden itibaren başlayan vergilendirme dönemine ait kurum kazançları için geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
|
ESKİ HALİ |
YENİ HALİ |
|
(2)(b) 10 uncu maddenin birinci fıkrasının; (g) ve (h) bentleri kapsamındaki indirimler, |
(2)(b) 10 uncu maddenin birinci fıkrasının; (g), (h), (i) ve (j) bentleri kapsamındaki indirimler, |
|
(-) |
(2)(d) 7412 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan kazanç indirimi. |
|
Kritik Yorum |
|
|
Yurt içi asgari kurumlar vergisi hesaplamasında, transit ticaret indirimi [(i) bendi], nitelikli hizmet merkezi indirimi [(j) bendi] ve İFM finansal hizmet ihracatı kazanç indirimi [7412 sayılı Kanun m.6/(1)(a)] matrahtan indirilebilecektir. Bu düzenleme, asgari vergi mekanizmasının teşvik edilen faaliyetler üzerindeki dolaylı vergileme etkisini ortadan kaldırmaya yöneliktir. Müşterilerimizin 2026 yılı ve sonraki dönemler için yurt içi asgari kurumlar vergisi hesaplamasında bu indirimleri matrahtan düşeceği unutulmamalıdır. |
|
Yürürlük: 1/7/2026 tarihinden itibaren verilmesi gereken beyannamelerden başlamak ve 1/1/2026 tarihinden itibaren başlayan vergilendirme dönemine ait kurum kazançları için geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
|
ESKİ HALİ |
YENİ HALİ |
|
Geçici Madde 1 — (1) %75 oranı, kurumların 2022 ila 2031 yılları vergilendirme dönemlerine ait kurum kazançları için %100 olarak uygulanır. |
Geçici Madde 1 — (1) %75 oranı, kurumların 2022 ila 2047 yılları vergilendirme dönemlerine ait kurum kazançları için %100 olarak uygulanır. |
|
(2) Katılımcı belgesi almış finansal kuruluşların İFM’de bulunan merkez ve şubelerinden, Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken finansal faaliyet harçları, bu Kanunun yürürlük tarihinden itibaren beş yıl süreyle alınmaz. |
(2) …bu Kanunun yürürlük tarihinden itibaren yirmi yıl süreyle alınmaz. |
Türkiye’de yerleşmiş sayılan gerçek kişilerin, Türkiye’ye yerleşmiş sayılmasından önceki son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgâhının ve vergi mükellefiyetinin bulunmaması şartıyla, Türkiye dışında elde ettiği kazanç ve iratları yirmi yıl boyunca gelir vergisinden müstesna tutulmuştur.
Mükerrer 20/D maddesi kapsamında gelir vergisi istisnasından yararlananlardan, istisna için öngörülen süre dahilinde gerçekleşen veraset yoluyla mal intikalinde vergi oranı %1 olarak uygulanır.
|
Kritik Yorum |
|
Düzenleme, Türkiye’ye yatırımcı ve yetkin profesyonel çekmek üzere tasarlanmış uluslararası rekabetçi bir vergi rejimi sunmaktadır. İstisnadan yararlanmak için son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgâh ve vergi mükellefiyeti bulunmaması koşulu kritiktir; potansiyel yararlanıcıların geçmiş vergi mükellefiyet durumlarının titizlikle incelenmesi ve belgelenmesi gerekmektedir. Yurt dışında ödenen vergilerin mahsup edilemeyeceği hususu, istisnadan yararlanma analizinde dikkate alınmalıdır; bazı ülkelerin yüksek kaynak vergisi uyguladığı durumlarda mahsup imkânsızlığı gerçek bir vergi yükü doğurabilir. Veraset yoluyla intikalde %1 oran, istisnadan yararlanan kişilerin vefatı halinde Türkiye’deki ve yurt dışındaki mirasçılarına büyük ölçüde sermaye transferine olanak sağlamaktadır. |
Yürürlük: 1/1/2026 tarihinden itibaren Türkiye’ye yerleşmiş sayılanlara uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
|
ESKİ HALİ |
YENİ HALİ |
|
Verildiği tarihteki rayiç değerinin o yıldaki bir yıllık brüt ücret tutarını aşmayan kısmı gelir vergisinden istisnadır. |
Verildiği tarihteki rayiç değerinin o yıldaki bir yıllık brüt ücret tutarının iki katını aşmayan kısmı gelir vergisinden istisnadır. |
|
Pay senetlerinin iktisap tarihinden itibaren üç tam yıl içerisinde elden çıkarılması halinde istisna edilen verginin tamamı, dört ila altı yıl içerisinde elden çıkarılması halinde istisna edilen verginin %75’i, yedi ila on iki yıl içerisinde elden çıkarılması halinde istisna edilen verginin %25’i, vergi ziyaı cezası uygulanmaksızın gecikme faiziyle birlikte işverenden tahsil edilir. |
Pay senetlerinin iktisap tarihinden itibaren iki tam yıl içerisinde elden çıkarılması halinde istisna edilen verginin tamamı, üç ila dört yıl içerisinde elden çıkarılması halinde istisna edilen verginin %75’i, beş ila altı yıl içerisinde elden çıkarılması halinde istisna edilen verginin %25’i, vergi ziyaı cezası uygulanmaksızın gecikme faiziyle birlikte işverenden tahsil edilir. |
|
Elde Tutma Süresi (Eski) |
Geri Alınan Vergi (Eski) |
Elde Tutma Süresi (Yeni) |
Geri Alınan Vergi (Yeni) |
|
0–3 yıl |
%100 |
0–2 yıl |
%100 |
|
4–6 yıl |
%75 |
3–4 yıl |
%75 |
|
7–12 yıl |
%25 |
5–6 yıl |
%25 |
|
12+ yıl |
%0 (tam istisna) |
6+ yıl |
%0 (tam istisna) |
|
Pratik Etki |
|||
|
Düzenleme, teknogirişim ekosisteminde hisse bazlı ücret (employee stock ownership — ESOP) uygulamasını teşvik etmektedir. İstisna sınırının yıllık brüt ücretin iki katına çıkarılması, üst düzey teknoloji çalışanları için anlamlı bir tutar artışı sağlamaktadır. Tam istisna için gereken sürenin 12 yıldan 6 yıla indirilmesi, yatırımcı çıkışı (exit) ve ikincil piyasa likiditesi açısından kritik bir gelişmedir. Teknogirişim niteliğindeki müşterilerimizin mevcut ESOP planlarını ve vesting takvimini yeni süre rejimine göre yeniden gözden geçirmeleri önerilir. |
|||
|
Düzenleme |
Eski Hali |
Yeni Hali |
|
Azami Tecil Süresi |
36 ay |
72 ay |
|
Teminatsız Tecil Edilebilecek Borç Tutarı (Kanun Tutarı) |
50.000 TL |
1.000.000 TL |
|
Cumhurbaşkanı Kararı ile Uygulanan Teminatsız Tecil Tutarı |
250.000 TL (10040 sayılı CB Kararı) |
Kanun tutarı 1.000.000 TL’ye çıkarıldığından, Cumhurbaşkanı’nın bu tutarı on katına kadar artırma yetkisi ilgili oranı kademeli olarak değiştirebilir. |
|
Pratik Etki |
||
|
Tecil süresinin 72 aya çıkması, amme borçlularına nakit akışı planlaması açısından önemli bir esneklik sağlamaktadır. Teminatsız tecil edilebilecek borç tutarının 250.000 TL’den 1.000.000 TL’ye yükseltilmesi, KOBİ ölçeğindeki mükellefler için teminat masrafı doğurmaksızın tecil olanağı yaratmaktadır. Bu tutarın üzerindeki borçların tecilinde gösterilmesi zorunlu teminat tutarı 1.000.000 TL’yi aşan kısmın yarısı olarak hesaplanacaktır. |
||
5746 sayılı Kanunun 3. maddesine eklenen yeni fıkralarla iki ayrı düzenleme getirilmiştir:
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca verilen teknogirişim rozetine sahip halka açık olmayan şirketlerin paya dönüştürülebilir borç sözleşmelerine dayanarak yapacakları şarta bağlı sermaye artırımlarında, TTK’nın şarta bağlı sermaye artırımına ilişkin hükümleri uygulanmayacaktır. Bu kapsamdaki şirketlerin şarta bağlı sermaye artırımlarının usul ve esasları Ticaret Bakanlığının görüşü üzerine Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca belirlenecektir.
4691 sayılı Kanun kapsamında kuluçka girişimcisi olmaya hak kazanmış girişimciler tarafından Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca belirlenecek dijital şirket tanımına uygun olarak kurulan ve işletilen şirketler, kuruluş tarihi itibarıyla üç yıla kadar, 5174 sayılı Kanun’un 24. maddesindeki ücret ve aidat ödemelerinden muaf tutulmuştur.
|
Kritik Yorum |
|
(15) numaralı fıkra düzenlemesi, paya dönüştürülebilir borç (convertible note) finansman aracının teknogirişim ekosisteminde yaygınlaşmasını kolaylaştırmaya yöneliktir. TTK’nın şarta bağlı sermaye artırımına ilişkin ağır prosedürel hükümlerinin uygulanmaması, erken aşama yatırımlarında pazarlık ve dokümantasyon sürecini önemli ölçüde kısaltacaktır. (16) numaralı fıkra ise, dijital ekonomi şirketlerinin kuruluş aşamasındaki operasyonel maliyetlerini düşürerek “dijital şirket” olarak Türkiye’de kurulma çekiciliğini artırmaya yöneliktir. |
7582 sayılı Kanun’un kapsamı geniş olmakla birlikte, müşterilerimiz açısından etkilerin yoğunlaştığı segmentler aşağıda değerlendirilmiştir.
|
Mevzuat |
Açıklama |
|
Yeni Düzenleme |
7582 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (TBMM Genel Kurulunda 21/5/2026 tarihinde kabul edilmiş; Cumhurbaşkanı onayı ve Resmî Gazete’de yayımı beklenmektedir.) |
|
Değişikliğe Uğrayan Mevzuat |
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun; 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu; 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu; 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu; 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu; 5746 sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun; 7412 sayılı İstanbul Finans Merkezi Kanunu |
|
Atıf Yapılan Mevzuat |
213 sayılı Vergi Usul Kanunu; 4737 sayılı Endüstri Bölgeleri Kanunu; 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun (DİBS ve kira sertifikası ihracı için); 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu (kuluçka girişimcisi tanımı için); 1136 sayılı Avukatlık Kanunu; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (şarta bağlı sermaye artırımı); 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Kanunu (m.24 — TOBB aidatları); 5811, 6486, 6736, 7143, 7186, 7256 ve 7417 sayılı önceki varlık barışı kanunları |
|
Beklenen İkincil Mevzuat |
Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından çıkarılacak Varlık Barışı uygulama tebliği; Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından çıkarılacak Nitelikli Hizmet Merkezi Yönetmeliği; Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından çıkarılacak Teknogirişim Rozetli Şirketlerin Şarta Bağlı Sermaye Artırımı Usul ve Esasları; Dijital Şirket Tanımına ilişkin Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı düzenlemesi |
|
Yetkili İdareler |
Hazine ve Maliye Bakanlığı; Gelir İdaresi Başkanlığı; Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı; Ticaret Bakanlığı; Cumhurbaşkanlığı |
7582 sayılı Kanun, Türk vergi sistemine geniş çaplı bir teşvik mimarisi getirmektedir. Düzenleme ile (i) yeni bir varlık barışı ile kayıt dışı para, altın, döviz ve sermaye piyasası araçlarının vergilendirilerek sisteme kazandırılması; (ii) imalatçı ve zirai üretici kurumlar için kurumlar vergisinin %12,5 olarak sabitlenmesi; (iii) “nitelikli hizmet merkezi” adıyla yeni bir kurumsal yapı oluşturularak kurumlar vergisi indirimi ve nitelikli personel ücret istisnası tanınması; (iv) transit ticaret indirim oranının %50’den %95-%100’e çıkarılması ve kapsamının genişletilmesi; (v) Türkiye’ye yerleşmiş gerçek kişiler için yurt dışı kazanç ve iratları 20 yıl boyunca gelir vergisinden müstesna tutulması; (vi) teknogirişim pay senedi istisnası rejiminin iyileştirilmesi; (vii) İFM’deki finansal hizmet ihracatı tam istisnasının 2047 yılına ve finansal faaliyet harcı muafiyetinin 20 yıla uzatılması; (viii) yurt içi asgari kurumlar vergisinde transit ticaret, NHM ve İFM indirimlerinin matrahtan düşülebilmesi; ve (ix) tecil-taksitlendirme rejiminde azami sürenin 72 aya ve teminatsız tecil tutarının 1.000.000 TL’ye yükseltilmesi öngörülmüştür.
Düzenlemelerin tamamı, kurumların ve gerçek kişilerin uluslararası rekabet ortamında yatırım, istihdam, varlık kaydı ve yapılanma kararlarında Türkiye’nin tercih edilirliğini artırmaya yönelik bütüncül bir vergi politikasını yansıtmaktadır. Bununla birlikte, düzenlemelerin önemli bir kısmı ikincil mevzuata (yönetmelik, tebliğ, Cumhurbaşkanı kararı) atıf yapmakta olup, somut uygulamanın takibi için bu ikincil mevzuatın yayımlanması beklenmelidir.
Müşterilerimizin; (i) varlık barışından yararlanmayı düşünenler için bildirim zamanlaması ve taahhüt süresi kararını acilen analiz etmesi, (ii) imalatçı/zirai üretici kurumların 2027 yılından itibaren uygulanacak %12,5 oranını vergi planlamasına entegre etmesi, (iii) çok uluslu yapılı müşterilerin nitelikli hizmet merkezi yapılanması açısından grup yapısını değerlendirmesi, (iv) transit ticaret faaliyeti yürüten müşterilerin kazancın Türkiye’ye transfer süreçleri ile satıcı/alıcı belgelerini yeniden gözden geçirmesi, (v) teknogirişim niteliğindeki müşterilerin mevcut ESOP planlarını yeni süre rejimine göre revize etmesi, (vi) Türkiye’ye yerleşmiş yabancı/mukim gerçek kişilerin Mükerrer 20/D istisnasından yararlanma şartlarını belgelendirmesi önem arz etmektedir.
Konuya ilişkin sorularınız ve özel durumlara yönelik değerlendirmelerimiz için Yeminli Mali Müşavirimiz Ziyahan Albeniz ile irtibata geçebilirsiniz.
|
Yasal Uyarı |
|
Bu sirküler, müşterilerimizin bilgilendirilmesi amacıyla hazırlanmış olup genel nitelikte mütalaa içerir. Somut olaylara ilişkin uygulamada özel durumlara göre değerlendirme gerekebileceğinden, bu sirküdeki bilgiler bağlayıcı bir profesyonel görüş veya hukuki tavsiye olarak yorumlanmamalıdır. Bahsi geçen 7582 sayılı Kanun, TBMM Genel Kurulunda 21/5/2026 tarihinde kabul edilmiş olup Cumhurbaşkanı onayı ve Resmî Gazete’de yayımı beklenmektedir; sirküler, kabul edilen Kanun metni üzerinden hazırlanmış olup yayım sürecinde son metinde değişiklik olabileceği değerlendirilmelidir. Düzenlemelerin önemli bir kısmı yönetmelik, tebliğ ve Cumhurbaşkanı kararına dayalı ikincil mevzuatla detaylandırılacak olup, ikincil mevzuatın yayımlanmasıyla birlikte uygulamada farklılıklar doğabilir. Vergisel uygulamalar somut olayın koşullarına göre değişiklik gösterebilir; özelge talep edilmesi değerlendirilmelidir. |
Saygılarımızla,
İTİMAT YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş.
Yeminli Mali Müşavir