Konu

Yeşil Dönüşüm Programı Uygulama Usul ve Esasları Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ

Yayım

8/5/2026 tarih ve 33247 sayılı Resmî Gazete

Kurum

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı (Stratejik Araştırmalar ve Verimlilik Genel Müdürlüğü)

Değişen Mevzuat

26/7/2024 tarih ve 32613 sayılı RG’de yayımlanan Yeşil Dönüşüm Programı Uygulama Usul ve Esasları Tebliği (9/7/2025 değişikliği sonrası mevcut hali üzerinde)

Yürürlük

8/5/2026 (yayımı tarihinde)

Kapsam

İmalat sanayinde faaliyet gösteren ve Türkiye’de yerleşik sermaye şirketleri; mevcut Yeşil Dönüşüm Merkezi unvanı sahibi tesisler; Programa başvuru yapmayı planlayan ya da başvurusu süreçte olan yatırımcılar

1) Yeni terminoloji ve tanımlar: “Yol haritası raporu” terimi terk edilerek “yeşil dönüşüm yol haritası” kavramına geçilmiş; “Başvuru Değerlendirme Raporu”, “E-TUYS”, “Gelişme raporu”, “Kullanıcı”, “TUYSGM”, “Yatırım Teşvik Belgesi” tanımları Tebliğ metnine eklenmiştir. “Yeşil Dönüşüm Merkezi Belgesi” artık YTB düzenlenen tesislere 5 yıl süreyle verilen bir resmî belge niteliğindedir.

2) Başvuru yetkisi yapısı değişti: Yatırımcı adına başvurular artık yeşil dönüşüm lideri tarafından değil, E-TUYS mevzuatı çerçevesinde yetkilendirilmiş kullanıcı tarafından yapılır. Yeşil dönüşüm liderinin yetkilendirme zorunluluğu kaldırılmıştır.

3) Süreç takvimi kısaldı: Başvuru Değerlendirme Raporu hazırlama süresi 45 iş gününden 20 iş gününe, revizyon için tanınan süre 45 iş gününden 20 iş gününe indirilmiştir. Eksiklik düzeltmesi için 5–20 iş günü arası süre verilmesi öngörülmüştür.

4) İtiraz mekanizması ve başvuru yasağı: Reddedilen projeler için kararın tebliğinden itibaren 15 iş günü içinde itiraz hakkı tanınmış; ayrıca aynı içerikle bir yıl boyunca yeniden başvuru yapılamayacağı hükme bağlanmıştır.

5) Proje kapsamı genişledi: Modernizasyon ve entegrasyon yatırımları kapsama açık biçimde alınmış; meskûn mahal dışına taşınacak tesisler için Programa başvuru yapılabilmesinin önü açılmıştır.

6) Yıllık gelişme raporu zorunluluğu: Yatırımcılar her takvim yılında gerçekleştirdiği yeşil dönüşüm uygulamalarına ilişkin gelişme raporunu takip eden takvim yılının ocak ayı sonuna kadar Genel Müdürlüğe bildirmekle yükümlü kılınmıştır.

7) Nihai durum ölçümünde %75 eşiği: Her bir proje hedefinde en az %75 oranında gerçekleşme ve mevzuatla zorunlu eşik değerlerin aşılması koşulu getirilmiştir. Hedeflere ulaşamayan projeler Programdan çıkarılmakla birlikte, diğer teşvik uygulamalarına aktarım imkânı tanınmış; ancak fazladan sağlanan destekler geri alınacaktır.

8) Geçiş hükümleri: Mevcut Yeşil Dönüşüm Merkezi unvanı sahibi tesislerden YTB alınmamış olanlar 1 ay içinde unvanını kaybedecek; YTB alınmış olanlar ise yeni mevzuat çerçevesinde Yeşil Dönüşüm Merkezi Belgesi ile sertifikalandırılacaktır. Açılmış mevcut çağrılar için (Geçici Madde 1 hariç) yeni hükümler uygulanmaz.

14 bent halinde tanımlar; “Karar” tanımı (f) bendinde, “Program” tanımı (g) bendinde yer almakta; “Yol haritası raporu” terimi kullanılmakta; “Yatırım Teşvik Belgesi”, “E-TUYS”, “TUYSGM”, “Kullanıcı”, “Gelişme raporu” ve “Başvuru Değerlendirme Raporu” tanımı bulunmamaktaydı. “Yeşil Dönüşüm Merkezi” kavramı unvan olarak nitelenmekteydi.

18 bent halinde tanımlar; “Kullanıcı” (h): yatırımcı tarafından YTB işlemlerinin elektronik ortamda yürütülmesi mevzuatı kapsamında yetkilendirilmiş gerçek kişi. “Yeşil Dönüşüm Merkezi Belgesi” (r): YTB düzenlenen tesislere yol haritası süresince verilen Bakanlık belgesi. “Proje” (j) tanımına “beş yıllık yeşil dönüşüm uygulamalarını içeren” ibaresi eklendi.

Tanımlar maddesindeki değişiklik salt teknik bir uyumlandırma değildir; Programın işleyişine ilişkin temel kurguyu yansıtmaktadır. Özellikle “Kullanıcı” tanımının eklenmesiyle, başvurunun yeşil dönüşüm liderine değil E-TUYS yetkilisine ait kılınması; “Yeşil Dönüşüm Merkezi Belgesi”nin 5 yıl süreli bir resmî sertifikaya dönüştürülmesi; ve “Gelişme raporu” tanımının eklenmesiyle birlikte yıllık raporlama zorunluluğunun mevzuat altyapısının kurulması, müşterilerimizin Programa yaklaşımında dikkate almaları gereken yapısal yeniliklerdendir.

(1) Yatırımcı yol haritası raporunu hazırlar… yatırımcının kendisi ya da kendi belirleyeceği kişi veya kurumlar tarafından hazırlanabilir. (2) Yatırımcı yol haritası raporunun uygulama sürecinde gerçekleştirilmek üzere bir veya birden fazla proje sunabilir. Ancak yol haritası raporu içinde toplamda en az beş yıllık süreyi kapsayan bir veya daha fazla proje önerisi bulunması zorunludur. (4) Yol haritası raporunun uygulanması… yeşil dönüşüm liderinin değiştirilmesi talep edilemez (E-TUYS yetkilendirmesi ön şartı).

(1) Yatırımcı, tesis bazında yürüteceği yeşil dönüşüm uygulamalarını içeren beş yıllık yeşil dönüşüm yol haritasını başvuru esnasında program portali üzerinden iletir. (2) Yeşil dönüşüm yol haritası, yatırımcının beş yıllık süre içerisinde hayata geçirmeyi planladığı uygulamaları içermelidir. (3) Bilgilendirmeler artık kullanıcı ve yeşil dönüşüm liderine yapılır. Yeşil dönüşüm lideri Genel Müdürlük onayı ile değiştirilebilir; E-TUYS yetkilendirmesi ön şartı kaldırılmıştır.

Eski mimaride “yol haritası raporu” çatı belge, “proje” ise bu çatının altındaki uygulama birimleri olarak konumlandırılmıştı. Yeni mimaride yol haritası ile proje doğrudan örtüştürülmüştür: tek tesis = tek yol haritası = beş yıllık tek bütüncül uygulama paketi. Bu sadeleşme, çok sayıda küçük projeyle başvuru yapma esnekliğini ortadan kaldırmakla birlikte, başvuru ve değerlendirme süreçlerinin yönetilebilirliğini artırması beklenmektedir. Müşterilerimizin yatırım planlamasını tek bir koherent stratejik bütün olarak kurgulaması kritik öneme sahiptir. Ayrıca yeşil dönüşüm liderinin değiştirilebilmesi için artık E-TUYS yetkilendirmesi şart değildir; bu, ekip rotasyonunda esneklik sağlamaktadır.

Yol haritası raporu çerçevesinde proje hedefi belirlenir; proje hedefi, ikinci fıkrada sayılan göstergelerin en az birinde iyileştirme sağlamalıdır; ölçüm bilgileri yol haritası raporunda sunulur.

Yatırımcı yeşil dönüşüm yol haritasında proje hedeflerini belirler. Proje hedefleri, ikinci fıkrada sayılan göstergeler arasından seçilmiş olan göstergelerde iyileştirme sağlamalıdır; ölçüm bilgileri yeşil dönüşüm yol haritasında sunulur.

Eski metindeki “en az birinde” ifadesinin kaldırılarak “göstergelerde iyileştirme sağlamalıdır” ifadesinin getirilmesi, lafzen çoklu göstergede iyileştirme beklentisini güçlendirmiş olarak yorumlanabilir. Ancak madde içinde bu zorunluluğa açık bir bağlama getirilmediğinden, müşterilerimizin uygulamada Bakanlığın çağrı şartlarındaki açıklamaları ve değerlendirici raporlarını yakından takip etmesi önerilir.

(7) Program kapsamında yatırımcı adına başvuru yeşil dönüşüm lideri tarafından yapılır. Yeşil dönüşüm liderinin YTB işlemlerinin elektronik ortamda yürütülmesine ilişkin mevzuat hükümleri çerçevesinde yetkilendirilmiş olması gerekir. (8) Belirli bir yatırım adresi için süreci devam eden başvuru ya da açık YTB bulunan adres için yeni başvuru yapılamaz.

(7) Program kapsamında yatırımcı adına başvuru kullanıcı tarafından yapılır. (5) ve (6) fıkraları yürürlükten kaldırılmıştır.

Eski mimaride yeşil dönüşüm liderinin başvuruyu yapabilmesi için ayrıca E-TUYS yetkilendirmesine sahip olması gerekmekteydi. Yeni mimaride başvuru yetkisi doğrudan E-TUYS kullanıcısına verilmiş; yeşil dönüşüm liderinin başvuru sürecindeki rolü ortadan kaldırılmıştır. Bu, müşterilerimiz açısından iki ayrı yetkilendirme katmanını sürdürme yükünü ortadan kaldıran pratik bir sadeleşmedir. Ancak başvuru öncesinde E-TUYS yetkilendirmesinin tamamlanmış olması her durumda kritik bir ön şart olmaya devam etmektedir. Ayrıca yürürlükten kaldırılan 5 ve 6 ncı fıkraların önceki içeriği gözden geçirilerek, mevcut başvurularda olası süreç boşluklarına dikkat edilmesi önerilir.

Bu düzenleme, değerlendirme objektifliği ve tarafsızlığı bakımından önemli bir adımdır. Müşterilerimizin değerlendirici seçimi konusundaki etkisi azalmış; ancak değerlendirici-yatırımcı arasındaki olası çıkar ilişkilerinin önüne geçilmesi açısından sürecin meşruiyeti güçlenmiştir.

Düzeltme süresi: tek tip (lafzî olarak belirsiz). Başvuru Değerlendirme Raporu süresi: 45 iş günü. Revizyon süresi: 45 iş günü. İtiraz hakkı yok. Reddedilen başvurular için tekrar başvuru yasağı yok. YTB süresi: Belge tarihinden itibaren 5 yıl (genel kural). Yeşil Dönüşüm Merkezi Belgesi’ne ilişkin 5 yıllık özel düzenleme yok.

Düzeltme süresi: 5 iş gününden az ve 20 iş gününden fazla olmamak kaydıyla. Başvuru Değerlendirme Raporu süresi: 20 iş günü. Revizyon süresi: 20 iş günü; revizyon değerlendirme süresi: 10 iş günü. Reddedilen projeler için bir yıl içinde aynı içerikle tekrar başvuru yasağı. İtiraz hakkı: kararın tebliğinden itibaren 15 iş günü; itirazlar 20 iş günü içinde sonuçlandırılır. Yeşil Dönüşüm Merkezi Belgesi: 5 yıl geçerli. YTB süresi: başvuru tarihi başlangıç sayılarak, başvuru-belge düzenlenmesi arasındaki süre 5 yıllık yol haritası süresine ilave edilir.

Bu madde, müşterilerimizin dikkat etmesi gereken pek çok kritik unsur içermektedir: (i) Süreçler genel olarak hızlanmış olmakla birlikte, eksiklik düzeltme ve revizyon süreleri kısaldığından, tarafımızca yatırımcılarla daha sıkı bir takvim disiplini ile çalışılması gereği doğmuştur. (ii) Reddedilen başvurular için bir yıl içinde aynı içerikle yeniden başvuru yasağı ciddi bir yaptırımdır; bu nedenle başvuru aşamasında eksiksiz ve kaliteli dokümantasyon kritik öneme sahiptir. (iii) İtiraz hakkı kazanılmış olmakla birlikte, 15 iş günü kısa bir süredir; tebligat takibi titizlikle yapılmalıdır. (iv) Başvuru tarihinin başlangıç sayılması ve YTB düzenlenmesine kadar geçen sürenin yol haritası süresine ilave edilmesi, yatırımcı lehine bir düzenleme olup, hak kayıplarını önleyen önemli bir unsurdur. Müşterilerimizin başvuru tarihini ve YTB tarihini ayrı ayrı dosyalamaları önemlidir. (v) Yeşil Dönüşüm Merkezi Belgesinin 5 yıl süreli olması ve sürenin sonunda yenileme/yeni başvuru ihtiyacı doğacağı dikkate alınmalıdır.

Proje hedeflerini gerçekleştirmeye yönelik harcamalar destek kapsamındadır. Komple yeni yatırımlar destek kapsamı dışında; mevcut tesise yapılacak ilave yeni yatırımlar ile yeşil dönüşüm sürecinde kullanılacak teknoloji/ürün geliştirme veya üretimine yönelik Ar-Ge/yatırım faaliyetleri için destek sağlanmaz. Güneş/rüzgâr enerjisi tesisleri proje kapsamına dahil edilebilir ancak YTB’de yer almaz.

Desteklenecek projeler, modernizasyon veya entegrasyon yatırımı kapsamında yapılacak arazi-arsa alımı, bina-inşaat harcaması, makine-teçhizat alımı ile diğer harcamaları içerebilir. Meskûn mahalde yer alıp programın amaçlarına hizmet eden yeşil dönüşüm iyileştirmeleri sağlayacak şekilde meskûn mahal dışına taşınacak tesisler için de Programa başvurulabilir. Ar-Ge veya teknoloji/ürün geliştirme yatırımları için destek sağlanmaz. Güneş/rüzgâr enerjisi tesisleri YTB’de yer almaz.

Yeni düzenlemenin müşterilerimiz açısından en kritik kazanımı, meskûn mahal dışına taşınma yatırımlarının Programa açılmış olmasıdır. İmalat sanayinde yer alıp da konut alanlarıyla iç içe geçmiş ve yeşil dönüşüm gerekçesiyle taşınma planlayan işletmelerimiz, artık bu yatırımları için Programa başvurabilirler. Aynı şekilde modernizasyon ve entegrasyon yatırımlarının ayrı ayrı sayılmış olması, kapsamı bu iki yatırım türüyle sınırlı tuttuğu izlenimi vermekle birlikte, mevcut tesise yapılan ilave yeni yatırımlar için belirsizlik yaratmaktadır. Müşterilerimizin çağrı dokümantasyonunu ve gerekirse Bakanlık yorumunu beklemeleri önerilir.

Asgari sabit yatırım tutarı, başvurulan teşvik sistemine göre değişmektedir: öncelikli yatırımlar için 9903 sayılı Kararın 5 inci maddesinin 2 nci fıkrasında, stratejik hamle programı için 8 inci maddesinin 8 inci fıkrasında belirtilen ve aynı Kararın 5 inci maddesinin 10 uncu fıkrasına göre güncellenmiş tutar dikkate alınır. Müşterilerimizin başvuru öncesinde mevcut güncellenmiş eşik tutarları Bakanlıktan veya 2025/1 sayılı Tebliğden teyit etmeleri kritik öneme sahiptir.

Yatırım süresi bir yıldan uzun olan projeler için her bir takvim yılının tamamlanmasını müteakiben izleme süreci yürütülür. Projenin ilerleme durumu Genel Müdürlük tarafından, değerlendirici görevlendirilerek izlenir.

(1) Yatırımcı, her bir takvim yılında gerçekleştirdiği yeşil dönüşüm uygulamalarına ilişkin gelişme raporunu, takip eden takvim yılının ocak ayının sonuna kadar Portal üzerinden Genel Müdürlüğe bildirmekle yükümlüdür. (2) Genel Müdürlük gerekli gördüğünde, yerinde inceleme için değerlendirici görevlendirebilir.

Bu değişiklik, müşterilerimiz için yeni bir uyum yükümlülüğü doğurmaktadır. Önceki düzenlemede izleme süreci Genel Müdürlüğün inisiyatifindeyken, yeni düzenlemede ocak ayı sonuna kadar bildirim zorunluluğu yatırımcıya yüklenmiştir. Bu raporun formatı Genel Müdürlük tarafından belirlenecek olup, müşterilerimizin Programa girişle birlikte yıllık raporlama takviminizin ana takvimlere işlenmesi önerilir. Raporun zamanında verilmemesi durumunda doğacak yaptırımlar Tebliğde özel olarak düzenlenmemiş olmakla birlikte, Genel Müdürlüğün 2025/1 sayılı Tebliğ ve 9903 sayılı Karar kapsamında genel yaptırım hükümlerine başvurma ihtimali bulunmaktadır.

Revizyon talepleri program portalı üzerinden yapılır. Revizyon talebinde bulunulmasının üzerinden 6 ay geçmedikçe yeni talep yapılamaz.

Revizyon talepleri E-TUYS üzerinden yapılır ve sistem aracılığıyla program portaline aktarılır. Proje hedeflerine ve yeşil dönüşüm uygulamalarına etki etmeyen talepler doğrudan TUYSGM’ye iletilir; etkili olanlar için değerlendirici görüşü alınır.

Bu değişiklik, YTB revizyonları ile Yeşil Dönüşüm Programı revizyonlarını tek bir mecrada (E-TUYS) birleştiren önemli bir entegrasyon adımıdır. Müşterilerimizin revizyon taleplerini hazırlarken, proje hedeflerine ve yeşil dönüşüm uygulamalarına etki edip etmediğini ön analiz olarak çıkarmaları, sürecin hangi rotayı izleyeceğini öngörebilmeleri açısından faydalıdır. Eski metindeki “altı ay bekleme süresi” hükmü kaldırılmıştır.

Nihai durum ölçümü, yatırımcının seçtiği değerlendirici tarafından yapılır. Hedeflere ulaşma için lafzî bir oran şartı yoktur. Hedeflere ulaşamayan projeler sonlandırılır; başka teşvik sistemine aktarım hükmü daha sınırlı. Erken tamamlama için özel hüküm yok.

Nihai durum ölçümü, Genel Müdürlük tarafından belirlenen değerlendirici tarafından yapılır. Her bir proje hedefi bazında en az %75 oranında gerçekleşme ve varsa mevzuatla zorunlu eşik değerlerin aşılması esastır. Hedeflere ulaşamayan projeler için TUYSGM, başka bir teşvik sistemine geçiş yapma imkânı tanır; fazladan sağlanan destekler geri alınır. Beş yıldan önce hedeflere ulaşan yatırımcılar tamamlama başvurusu yapabilir; ancak tamamlamayı izleyen bir yıl içinde yeni başvuru yapılmazsa Yeşil Dönüşüm Merkezi Belgesi iptal edilir.

Bu maddedeki değişiklikler müşterilerimiz açısından çok yönlüdür: (i) %75 gerçekleşme eşiği, müşterilerimizin proje hedeflerini belirlerken muhafazakâr ve tedbirli bir yaklaşım sergilemelerini gerektirmektedir; iddialı hedefler %75 eşiğinin altında kalma riskini beraberinde getirebilir. Ayrıca varsa mevzuatla zorunlu eşik değerlerin aşılması koşulu, sektörel düzenlemelerin (örn. çevre mevzuatı, sera gazı emisyon limitleri) yakın takibini gerektirmektedir. (ii) Hedeflere ulaşılamasa dahi diğer teşvik sistemine aktarım imkânı, müşterilerimiz için bir güvenlik valfı niteliğindedir; ancak fazladan sağlanan desteklerin geri alımı kayıt dışı bir maliyet doğuracağından, başvuru aşamasında bu risk fizibiliteye yansıtılmalıdır. (iii) Erken tamamlama ve bir yıl içinde yeni başvuru koşulu, Yeşil Dönüşüm Merkezi Belgesinin sürekli iyileştirme yükümlülüğüne bağlanması anlamına gelmektedir. Bu, sertifikanın korunması için devamlı yatırım planlaması gerektirir.

Yatırımcının yol haritası hazırlanmasında bizzat yüklendiği maliyetler artık destek kapsamı dışındadır. Müşterilerimizin yol haritası hazırlık aşamasındaki dış danışmanlık ve hizmet alımlarını doğrudan kendi maliyetlerine yansıtmaları gerekecektir; ancak değerlendirici aşamalarındaki ödemeler için destek mekanizması korunmaktadır.

Geçici Madde 1

Tebliğin yayım tarihi itibarıyla Yeşil Dönüşüm Merkezi unvanı verilmiş tesislerden YTB almış olanlara: Yeşil Dönüşüm Merkezi Belgesi düzenlenir. YTB almamış olanların unvanı 1 ay içinde iptal edilir.

Mevcut Yeşil Dönüşüm Merkezi unvanı sahibi olup henüz YTB sürecini tamamlamamış müşterilerimizin 8/6/2026 tarihine kadar YTB sürecini tamamlamaları kritik öneme sahiptir; aksi takdirde unvan kaybedilecektir.

Geçici Madde 2

Bu Tebliğin yayımı tarihinden önce açılmış olan çağrılar için, Geçici Madde 1 hariç, yeni Tebliğdeki değişiklikler uygulanmaz.

Mevcut çağrı kapsamında başvuruları sürmekte olan müşterilerimiz, eski mevzuat hükümlerine tabi olmaya devam edecektir; ancak Geçici Madde 1 kapsamındaki belgelendirme/unvan iptali hükmü mevcut çağrı süreçlerini de kapsamaktadır.

Geçici Madde 1, müşterilerimiz arasında mevcut Yeşil Dönüşüm Merkezi unvanı sahibi ancak YTB süreci henüz sonuçlanmamış olanlar için hayati niteliktedir. Bu kapsamdaki müşterilerimizin başvuru ve YTB düzenleme süreçleriyle ilgili belgeleri ivedilikle gözden geçirmeleri ve gerekiyorsa Bakanlık ile irtibata geçmeleri önerilir. Geçici Madde 2 ise mevcut çağrı süreçlerinde hukuki devamlılık güvencesi sağlamaktadır; ancak müşterilerimizin çağrının kapanmasından sonraki süreçler için yeni Tebliğ hükümlerine geçileceğini dikkate alması gerekir.

Yeni Düzenleme

8/5/2026 tarih ve 33247 sayılı Resmî Gazete – Yeşil Dönüşüm Programı Uygulama Usul ve Esasları Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ

Değişiklikten Etkilenen Mevzuat

26/7/2024 tarih ve 32613 sayılı RG – Yeşil Dönüşüm Programı Uygulama Usul ve Esasları Tebliği

Önceki Değişiklik

9/7/2025 tarih ve 32951 sayılı RG – Yeşil Dönüşüm Destek Programı Uygulama Usul ve Esasları Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ

Atıf Yapılan Cumhurbaşkanı Kararı

29/5/2025 tarih ve 9903 sayılı CBK – Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar

Atıf Yapılan Uygulama Tebliği

21/6/2025 tarih ve 32933 sayılı RG – Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Kararın Uygulanmasına İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2025/1)

Üst Mevzuat

1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında CBK m. 385/1-(d) ve m. 388/B/1-(ğ)

İlgili Sistem

E-TUYS – Elektronik Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Bilgi Sistemi

İlgili Standart

TFRS 20 (Devlet Teşviklerinin Muhasebeleştirilmesi) / BOBİ FRS Bölüm 17 (Devlet Teşvikleri)

Bu sirküler, müşterilerimizin bilgilendirilmesi amacıyla hazırlanmış olup genel nitelikte mütalaa içerir. Somut olaylara ilişkin uygulamada özel durumlara göre değerlendirme gerekebileceğinden, bu sirküdeki bilgiler bağlayıcı bir profesyonel görüş veya hukuki tavsiye olarak yorumlanmamalıdır. Tebliğin tam metni için 8/5/2026 tarih ve 33247 sayılı Resmî Gazete’ye; mevcut Yeşil Dönüşüm Merkezi unvanı sahibi tesislerin geçiş süreçlerine ilişkin olarak Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Stratejik Araştırmalar ve Verimlilik Genel Müdürlüğüne başvurulması önerilir.